Essay

Zorgen over Drentse gemeentefinanciën

Alexander Leeuw Drenthe is ongerust over de financiële situatie van haar gemeenten. ‘Wij ontvangen zorgelijke signalen’, schrijft de provincie aan minister Knops (Binnenlandse Zaken, CDA). De gemeenten ‘staan voor lastige keuzes die direct merkbaar zijn bij inwoners en ondernemers.’ Hiermee beaamt de provincie een eerdere oproep van de gemeenten. Lees meer

Energie en democratie

Marcel Boogers | Lokale Democratie.  Hoe democratische invloed op Regionale Energie Strategieën en andere complexe besluitvormingsprocessen kan worden versterkt. Gemeenten, waterschappen en provincies zijn aan zet om een Regionale Energiestrategie op te stellen. Daartoe zijn 30 regio’s gevormd. De bedoeling is dat aan deze regionale energiestrategieën – afgekort in RES’en – binnen regio’s samen wordt gewerkt door (rijks)overheid, maatschappelijke partners, […]

Economen zien signalen van naderende recessie

De belangrijkste seinen voor de Nederlandse economie staan niet meer op groen, maar op oranje. Dat is de inschatting van elf Nederlandse economen. De NOS deed een rondgang voor de nieuwe economische podcast POEN. De meeste economen achten een kans op een recessie, waarbij de economie twee kwartalen (of meer) achter elkaar krimpt, steeds groter. Volgens sommigen komt die al […]

Grip op risico’s en kansen: ‘De uitdaging is je comfortabel te gaan voelen in een oncomfortabele wereld’

Anja Jalink Wat wordt verwacht van u als financial als het gaat om risicomanagement? ‘Je moet laten zien hoe belangrijk het is, dat het meerwaarde heeft. Je moet de toegevoegde waarde laten zien.’ ‘Ze verwachten vooral dat jij het doet.’ ‘Men vindt het heel belangrijk, maar het blijft een beetje een papieren tijger.’ Zomaar wat reacties uit de zaal op […]

Kabinet erkent fouten in jeugdzorg en wijzigt stelsel

Anne-Martijn van der Kaaden en Pim van den Dool Het kabinet erkent dat te veel kinderen niet op tijd hulp krijgen. Maar het zou ‘te ver gaan’ om te zeggen dat de decentralisatie is mislukt. Het kabinet grijpt in bij de jeugdzorg. Ruim vier jaar nadat de verantwoordelijkheid voor jeugdhulp, jeugdbescherming en jeugdreclassering aan de gemeenten werd overgedragen, ziet het Rijk zich […]

Succesmanagement: De oplossing voor het lerarentekort

Geert Haisma.     Een succesvolle regering zorgt er onder andere voor dat wij veilig kunnen wonen (sterke dijken en voldoende goed opgeleide politie), dat wij kunnen leven in goede gezondheid (goed zorgstelsel) en dat onze jeugd wordt voorbereid op de toekomst (goed onderwijsstelsel). Dat goede onderwijsstelsel wordt echter bedreigd. Al jaren bekend, maar opeens actueel, is het lerarentekort. Minister Slob […]

Grip op verbonden partijen in Almelo en Enschede

Robert ‘t Hart. Op onze intervisie verbonden partijen presenteerden Sigrid ten Heuvel (gemeente Enschede) en Nick Lindenberg (Gemeente Almelo) hun succesvolle aanpak op grip op hun verbonden partijen. Een van de vier essentiële pilaren binnen het in control statement is: grip op verbonden partijen. Op dit punt werken Almelo en Enschede met enkele andere Twentse gemeentes productief samen. Lees meer

Terug naar de basis: gezond verstand en heldere taal

Jack Kruf* Er moet mij iets van het hart. Aan de vooravond van het Risk en Resilience Festival in Enschede. Een eigen gedachte, een notie, een hartekreet: het vak risicomanagement is aan het verwilderen en ik maak mij daar grote zorgen over. Ik lees veel essays en rapporten op dit vakgebied. En eerlijk gezegd: soms snap ik er gewoon niets […]

In het bestuur moet alles anders, opdat alles hetzelfde blijft

Martin Sommer Worden wij nu goed of slecht bestuurd? Geen rare vraag, na drie Malievelden vol boze burgers, boeren en bouwers. Onze bestuurders vinden zelf dat we goed worden bestuurd. Ze wijzen naar Transparancy International dat weinig corruptie ziet. Er zijn in Nederland wel veel doorkiesmenu’tjes, maar relatief weinig ambtenaren. Over het plaatselijke bestuur berichten de weekbladen Binnenlands Bestuur en […]

Doen wat nodig is, hoe organiseer je dat?

Alinda van Bruggen Afwijken van routines als die tot ongewenste uitkomsten leiden. Het lijkt zo voor de hand liggend. En zo logisch dat we willen dat dat gebeurt. Toch is het in de praktijk voor de uitvoerder vaak ongelooflijk moeilijk om dat te organiseren. De professional is wel aan zet, maar bestuurders en managers zullen daarvoor condities moeten creëren. “Doen […]

Ondermijning en de veerkracht van de rechtsstaat

Ybo Buruma “Moord op advocaat is aanschouwelijke les in ondermijning”, schreef de NRC ruim een maand geleden. Natuurlijk was die moord vreselijk en velen gaven blijk van hun oprechte ontzetting. Ze plaatsten hun woorden daarbij doorgaans in een vertrouwde context. De een sprak van een narcostaat; de ander meende dat de zinloze war on drugs nu echt moet worden beëindigd; een […]

“Zeer bewust zeer onbekwaam”

Peter Mom.  Een essay over de overheid in digitale transformatie. Het is een zoektocht, complex en urgent. Jan van Ginkel, loco-provinciesecretaris van Zuid-Holland en aldaar concerndirecteur, doet veel met passie, zegt hij, maar nadenken over en aandacht vragen voor de ethische kant van ver doorgevoerde digitalisering brengt hem tot ‘vlammen van binnen’.  Lees meer

‘Aandacht voor risicomanagement ebt te snel weer weg’

Ronald Bruins Risicomanagement heeft continu aandacht van het (financieel) management nodig. Compliancedeskundige mr.drs. Maud Bökkerink: ‘Het is nu te veel hapsnap.’  De witwasaffaire bij ING staat ons nog goed op het netvlies. Deze deed cfo Koos Timmermans de das om. Het ontbreken van de nodige controls, leek bij ING een klassiek dilemma tussen risicomanagement en een eagerness om toch vooral […]

Integriteit van overheden

De integriteit van overheden ligt de laatste jaren onder een vergrootglas. De context waarin overheden hun werk moeten doen wordt steeds uitdagender en ingewikkelder. Hierdoor neemt de kans op uitglijders toe. Over deze ontwikkeling schreef Arwin van Buuren, hoogleraar Bestuurskunde aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, het essay De schijnwerper op schemergebied. Naar een verruimd moreel mandaat in de dramademocratie voor de […]

Uitnodigend besturen

Op weg naar een andere relatie tussen burger en overheid. Het is al weer enige tijd geleden dat Arwin van Buuren zijn oratie hield als hoogleraar bestuurskunde aan de Erasmus Universiteit. Toch is het de moeite waard er hier nog aandacht aan te besteden. ‘Echte’ bestuurskunde kent immers geen houdbaarheidsdatum. Bovendien verscheen recenter – in opdracht van de gemeente Rotterdam […]

Jeugdzorgwerkers ervaren minder impact van hun werk en onverminderde bureaucratie

Joris Van der Voet, Bram Steijn Jeugdzorgprofessionals vinden sinds de decentralisaties minder voldoening in hun werk, ze ervaren minder impact. En helaas neemt de bureaucratie ook weer toe, zo blijkt uit recent onderzoek. Sinds de decentralisatie van de jeugdzorg in 2015 rommelt het in de jeugdzorg. De transitie van bestuurlijke verantwoordelijkheden van rijk naar gemeenten ging gepaard met een transformatie van […]

Een Haagse kwestie

Jan Dirk Pruim. De lokale politiek ligt regelmatig onder het vergrootglas. Zo hoort het ook. Onontkoombaar is dat verhalen met ‘ellende’ met  stip bovenaan staan. De laatste weken kunnen we dan ook weer smullen van de bestuurscrisis in Den Haag.  Vaak wordt een beeld geschetst van gekozenen die er een rommeltje van maken. Dat klinkt ook door in de gelekte […]

Analyse van doelen proces en organisatie 2.0

Timon van Zessen | B&G Magazine.  Gemeentelijke organisaties zijn continu in ontwikkeling. Maar ontwikkelingen en veranderingen zijn van alle tijden. Het is wenselijk dat een organisatie tijdig inspeelt op interne en externe ontwikkelingen. De werkelijkheid is weerbarstig en laat zich soms lastig in structuren gieten. Er zijn voldoende bestuurskundige en bedrijfskundige instrumenten zoals ‘lean’ om analyses van beleidsdoelen en processen […]

Avonturiers gezocht

Marten Muskee | SDU Herke Elbers  (VGS) over de uitdagingen op de arbeidsmarkt. Net zoals in andere sectoren is er op de overheidsarbeidsmarkt sprake van krapte doordat de economie aantrekt. Wat moeten gemeenten doen om hun vacatures te vervullen? Aan het woord is Herke Elbers, gemeentesecretaris in Amersfoort en voorzitter van de Vereniging van Gemeentesecretarissen. Elbers: ‘Gemeenten zouden bijvoorbeeld nu al mensen […]

 Haags vliegvuur en de erosie van de OVV 

Arjen Boin, Universiteit Leiden “De Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV) kan een nieuwe politieke trofee aan de muur hangen. Na het aftreden van minister Hennis in 2017 (naar aanleiding van het OVV rapport over de ontplofte mortiergranaat in Mali) werpt nu de Haagse burgemeester Krikke de handdoek in de ring. Het zojuist verschenen rapport “Vliegvuur op Scheveningen” lijkt voldoende aanleiding […]

Van Wob naar Woo: oude wijn in nieuwe zakken

Caroline Raat*.  Nederland heeft sinds decennia een Wet openbaarheid van bestuur (Wob), waarin ‘alles is openbaar, tenzij’ het leidende principe is. In de begintijd was de Wob een moderne wet, die regelt dat de overheid de meeste informatie – toen nog op papier – uit zichzelf openbaar zou maken. En het werd mogelijk om een verzoek om informatie in te […]

Leren van de Uithoflijn

Bart Huisman, Sjoerd Keulen en Gerth Molenaar.  Begin december 2018 publiceerden de Randstedelijke Rekenkamer en de Rekenkamer Utrecht een gezamenlijk rapport over de Uithoflijn. Dit project kampt met een kostenoverschrijding van waarschijnlijk circa € 102 miljoen en een vertraging van zo’n anderhalf jaar. De rekenkamers waren kritisch, onder meer over de kostenraming, de bestuurlijke en ambtelijke aansturing, de onderlinge samenwerking en de […]

Risicobenadering voor droogte: lessen uit 4 jaar onderzoek

Femke Schasfoort, Marjolein Mens, Joost Delsman, Marnix van der Vat (Deltares), Susanne Groot (HKV), Saskia van Vuren (Rijkswaterstaat) De afgelopen jaren is een risicobenadering voor droogte ontwikkeld. Hiermee is invulling gegeven aan de wens om net als voor waterveiligheid, ook voor zoetwatervoorziening beslissingen te baseren op informatie over het risico. Het jaar 2018 gaat de boeken in als een extreem droog […]

Minder toezicht, meer tegenspraak!

Marc van der Veen.  In de nasleep van rampen, fraudes of debacles volgt er vaak een discussie over het opleggen van nieuwe en aanvullende regels en het introduceren van meer en stringenter toezicht. Tegen beide heb ik altijd geageerd en nooit begrepen dat deze maatregelen vaak de enige reflex zijn. Zo is de roep na het Dak-drama van het AZ-stadion […]

Tekorten jeugd blijven zorgenkindje Venlo

Yolanda de Koster.  Venlo kruipt langzaam uit het financiële dal, maar niet alle problemen zijn opgelost. Ook dit jaar was er te weinig geld voor de jeugdhulp. Het tekort wordt aangevuld vanuit de algemene middelen, maar er is geen zicht op een structurele oplossing.  Het college noemt het ‘bijzonder’ dat het kabinet geen structurele middelen vrijmaakt voor jeugdzorg, terwijl het […]

Rapport Vreugdevuur ‘enorme bananenschil’ voor Krikke

De conclusie dat de gemeente Den Haag op de hoogte was van verschillende overtredingen rond de vreugdevuren op Scheveningen, maar hier niet tegen heeft opgetreden met het vliegvuur als gevolg lijkt voldoende reden voor het einde van het burgemeesterschap van Pauline Krikke. Maar het door de rijksrecherche ingestelde corruptieonderzoek kan voor haar ook een (wrange) blessing in disguise zijn. Lees meer