Rapport

CSBN 2019: ontwrichting van de maatschappij ligt op de loer

De digitale dreiging voor de nationale veiligheid is permanent. Vrijwel alle vitale processen en systemen in Nederland zijn deels of volledig gedigitaliseerd waarbij er nauwelijks terugvalopties of analoge alternatieven zijn. Deze factoren gecombineerd met het achterblijven van de weerbaarheid, maken Nederland kwetsbaar voor digitale aanvallen. De effecten van de forse investeringen van zowel overheid als bedrijfsleven, de nieuwe meldplicht cybersecurity […]

Meer geld nodig voor onderhoud aan bruggen en sluizen

Algemene Rekenkamer. Door gebrek aan onderhoud aan bruggen en sluizen neemt het aantal stremmingen door storingen op het hoofdvaarwegennet toe. “De onderhoudsachterstand van sluizen en bruggen is urgenter dan het beeld dat uit de jaarverslagen van de minister van Infrastructuur en Waterstaat naar voren komt”, zegt collegelid Francine Giskes. De Algemene Rekenkamer constateert dat meer geld nodig is om de […]

Digitale dijkverzwaring: cybersecurity en vitale waterwerken

Bron: Algemene Rekenkamer Onderzoek naar de manier waarop de minister van IenW zich voorbereidt op cyberaanvallen op de vitale waterwerken die voor haar worden beheerd door Rijkswaterstaat. Welke instrumenten heeft Rijkswaterstaat als beheerder in handen om cyberdreigingen en -aanvallen te detecteren en zich te beschermen tegen cyberdreigingen voor de waterkeringen? In hoeverre werken de instrumenten om cyberdreigingen en -aanvallen te […]

Voor het blok gezet

Onderzoek naar erfpachtmaatregel Schiekadeblok door Rekenkamer Rotterdam. Paul Hofstra, directeur: “In zijn algemeenheid kan de stelling worden geponeerd dat de interne beheersing van grote projecten vaak een behoorlijk zorgpunt is. Helaas zijn er op zowel rijks- als gemeenteniveau (te) veel voorbeelden van dramatisch uit het lood geslagen grote projecten met alle financiële en niet-financiële gevolgen van dien. Vaak wordt dan […]

Arbobalans 2018

Bron: TNO De Arbobalans 2018 geeft een breed overzicht van de kwaliteit van de arbeid in Nederland en van de ontwikkelingen hierin. Aan de hand van recente monitors en onderzoeken schetst de Arbobalans een beeld van de omvang en de gevolgen van blootstelling aan arbeidsrisico’s, van de betrokken risicoberoepen en -sectoren, en van maatregelen die in bedrijven op dit gebied worden getroffen. In de Arbobalans 2018 […]

Kortetermijnraming voor emissies en energie in 2020

Planbureau voor de Leefomgeving. Drie Nederlandse klimaat- en energiedoelen voor 2020 zijn niet in zicht. In 2020 komt de reductie van de uitstoot van broeikasgassen naar verwachting uit op 21% ten opzichte van 1990, met een bandbreedte van 17 tot 24%. Het doel van 25% reductie, uit het vonnis in de Urgenda-rechtszaak, wordt daarmee niet gehaald. Het aandeel hernieuwbare energie in […]

Geld en schuld: De publieke rol van banken

Bron WRR. Op 17 januari presenteert de WRR zijn 100e advies aan de regering Geld en schuld: De publieke rol van banken. In dit rapport pleit de WRR voor structurele aanpassingen binnen ons geldstelsel. Giraal geld is steeds belangrijker geworden in onze samenleving, de publieke betaal- en spaaropties zijn verdwenen en het bankwezen is geconcentreerder en uniformer geworden. Hierdoor is […]

Global Risks Report 2019

The Global Risks Report 2019 is published against a backdrop of worrying geopolitical and geo-economic tensions. If unresolved, these tensions will hinder the world’s ability to deal with a growing range of collective challenges, from the mounting evidence of environmental degradation to the increasing disruptions of the Fourth Industrial Revolution. The report presents the results of our latest Global Risks […]

PBL publiceert ‘Circulaire Economie in kaart’

Persbericht Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) De Nederlandse economie telt zo’n 85.000 circulaire activiteiten die werk bieden aan circa 420.000 mensen. Circulariteit heeft daarmee een plek veroverd in de Nederlandse economie. Maar er is nog geen zicht op de door het kabinet beoogde versnelde overgang naar een volwaardige circulaire economie. Hiervoor zijn veel meer nieuwe circulaire initiatieven nodig dan de ca 1.500 […]

Decentralisatie, schaalvergroting en lokale democratie

Samenvattend onderzoek naar gevolgen voor rollen en posities van lokale bestuurders en naar gevolgen voor bestuurskracht en democratie Prof. dr. M.J.G.J.A. (Marcel) Boogers Dr. G.H. (Rik) Reussing Sinds 1970 heeft het Nederlandse lokaal bestuur te maken gehad met een gestage verzwaring van hun taken, die voor het belangrijkste deel is veroorzaakt door decentralisaties van het Rijk naar gemeenten. Omdat deze […]

Bouwen aan constructieve veiligheid

Lessen uit instorting parkeergebouw Eindhoven Airport Onderzoeksraad voor Veiligheid De parkeergarage bij Eindhoven Airport is vorig jaar ingestort doordat de vloerplaten anders werden toegepast dan gebruikelijk is, zonder dat is nagedacht over de consequenties. Als gevolg daarvan was de wapening ter hoogte van de naden van de vloer te kort. De Raad constateert dat de bouwsector er nog steeds niet […]

Risicorapportage Cyberveiligheid Economie 2018

Bron: Centraal Planbureau. Met de digitalisering van de samenleving neemt ook het economische belang van cyberveiligheid toe. Op verzoek van het ministerie van Justitie en Veiligheid (J en V) schrijft het Centraal Planbureau daarom sinds 2016 jaarlijks een Risicorapportage Cyberveiligheid Economie (RCE). Het doel van deze rapportage is om de belangrijkste risico’s voor de economie in kaart te brengen. Dit […]

Mogelijke gevolgen van versnelde zeespiegelstijging voor het Deltaprogramma

Bron: Deltares. Publicatie 18-9-2018. De zeespiegel kan mogelijk sneller gaan stijgen dan tot nog toe is aangenomen in het Deltaprogramma. Deze extra versnelling heeft te maken met recente inzichten over het mogelijk versneld afbreken en smelten van het landijs op Antarctica. In Deltaprogramma 2018 is opgenomen dat de mogelijke consequenties van de resulterende extra versnelde zeespiegelstijging nader onderzocht gaan worden. […]

Leren van elkaar

Bron: Vereniging van Gemeentesecretarissen (VGS). “We willen sneller en meer van elkaar leren. Met die gedachte hebben we als directieleden van drie gemeenten, een ambtelijke fusieorganisatie en één Gemeenschappelijke Regeling een gezamenlijk leerproces bedacht en uitgevoerd. Het leerproces dat wij hebben doorlopen is de basis van deze publicatie. Als directieleden van de Drechtsteden, Oss, SED-gemeenten, Súdwest-Fryslân en Venlo geven we onze […]

Risicomanagement – meer dan der som der delen

Deloitte*. Het managen van risico’s en kansen is zonder enige twijfel één van de grootste uitdagingen geworden voor de publieke sector. Zeker nu we in een economische crisis zitten en ook de publieke sector met bezuinigingen en het nadrukkelijk maken van keuzes te maken heeft. Risicomanagement vraagt daarom juist ook de aandacht van de gemeenteraad. Met de paragraaf weerstandsvermogen in […]

Adviesrapport Overstromingen

Bron: Verbond van Verzekeraars. Het Verbond van Verzekeraars ziet mogelijkheden om op particuliere en zakelijke opstal- en inboedelpolissen aanvullende dekking te bieden tegen lokale overstromingen. Die kunnen ontstaan door het falen van secundaire waterkeringen, bijvoorbeeld vanwege extreme neerslag of droogte. Een dergelijke verzekeringsdekking is momenteel niet breed beschikbaar en sluit beter aan op de compensatieregeling van de overheid, de Wet […]

Gemeente Delft compleet op AVG

De gemeente Delft laat zien compleet te zijn in het nadenken over en het implementeren  van de governance rondom de nieuwe Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Compleet in definities, verbanden, organisatie-inrichting, sturing op rechtmatigheid en praktische uitwerking c.q. toepassing. Niet bureaucratisch geschreven maar met een overduidelijke focus op de intentie van de wet. Een must-read volgens de redactie van PRIMO. Zeer […]

Werken onder druk

Rekenkamer Rotterdam. Oneigenlijke druk gaat over misstanden die plaatsvinden tussen politieke ambtsdragers (collegeleden, raadsleden en leden van gebiedscommissies) en ambtenaren. Het gaat bijvoorbeeld om oneigenlijke druk om regels te overtreden, informatie achter te houden of een voorkeursbehandeling te geven. De rekenkamer heeft onderzocht of Rotterdamse ambtenaren hier ervaring mee hebben, of zij hun ervaringen melden en of zij belemmeringen ondervinden […]

De nieuwe verscheidenheid. Toenemende diversiteit naar herkomst in Nederland

Door WRR. Het is van belang de realiteit van de nieuwe verscheidenheid onder ogen te zien. Inwoners, overheden, publieke en private organisaties dienen toegerust te zijn voor het omgaan met de sterk toegenomen verscheidenheid onder de Nederlandse bevolking. In deze verkenning worden hiervoor enkele beleidsrichtingen geschetst. In deze verkenning wordt deze nieuwe realiteit in beeld gebracht, inclusief de mogelijke gevolgen daarvan […]

Waterbeheer op weg naar 2045

Dit lezenswaardig rapport van 12 juni 2017 is een bundel met verkenningen op verzoek van Waterschap Zuiderzeeland. Het gaat aan de hand van interviews en essays in op de rol van de waterschappen binnen de netwerksamenleving, op het gepassioneerd werken aan weerbarstige vraagstukken, op de vervangingsopgave van natte kunstwerken, op de energietransitie in het waterbeheer, op de circulaire economie en […]

Meer bestuurskracht nodig voor energietransitie

Bron: Provincie Noord-Brabant, Panteia. Er is in Brabant meer bestuurskracht nodig om in 2050 een energieneutrale provincie te zijn. Er bestaan grote verschillen tussen gemeenten in de aanpak van de energietransitie. Met name kleine gemeenten blijken onvoldoende toegerust om lange termijndoelstellingen zelfstandig op te pakken. Dit concludeert Panteia in haar onderzoek in opdracht van de Vereniging Brabantse Gemeenten (VBG) en […]

Investeren in mensen is urgent voor succesvolle energietransitie

Bron: SER. Overstappen van fossiele vormen van energie naar nieuwe vormen zoals wind, zon, of geothermie vereist enorme investeringen. Niet alleen in technologie maar vooral ook in mensen. Om de klimaatdoelen van het kabinet te halen moet snel worden geïnvesteerd in scholing, het aantrekken van mensen, en in begeleiding van werk naar werk voor wie zijn functie ziet verdwijnen. De […]

VluchtelingenWerk IntegratieBarometer 2018

Bron: Verweij Jonker Instituut. “Vluchtelingen zijn zeer gemotiveerd om in te burgeren, maar in de praktijk worden ze geconfronteerd met allerlei belemmeringen die hun integratie in de Nederlandse samenleving in de weg staan. Ingewikkelde regels, slechte informatievoorziening, stress en zorgen om familie zijn de obstakels die de vluchtelingen tegenkomen.” De VluchtelingenWerk IntegratieBarometer is een periodiek onderzoek naar de integratie van […]

Deltares: “Gevolgen versnelde zeespiegelstijging hacken”

Bron: Deltares, 18 april 2017. Drie meter zeespiegelstijging binnen honderd jaar en nog eens vijf meter honderd jaar later. Nieuwe studies laten zien dat de Antarctische ijskappen veel sneller voor een zeespiegelstijging zorgen dan eerder werd gedacht. Zulke sterke zeespiegelstijging roept vragen op: zijn er grenzen aan de klimaatadaptatie in de Nederlandse Delta? Waar krijgen we mee te maken als […]

Raad van State: “Meer integrale risicoanalyse gewenst.”

Quote uit voorjaarsrapportage Begrotingstoezicht 2018 van Raad van State, p. 4/22, zoals gepubliceerd op 13 april 2018:

“Ook gaat het Stabiliteitsprogramma niet in op het procyclische karakter van het begrotingsbeleid en besteedt het weinig aandacht aan onzekerheden en risico’s en hoe hiermee om te gaan.

Hoofdstuk 4 (De ontwikkeling van de collectieve uitgaven en lasten nader bezien, red.) bevat slechts summier een tweetal, nogal technisch vormgegeven alternatieve scenario’s, die alleen zijn uitgewerkt voor de korte termijn.

Gelet op het voorgaande acht de Afdeling een actuele, meer integrale risicoanalyse en bespreking daarvan gewenst, zoals deze bijvoorbeeld eerder te vinden was in de Miljoenennota 2015. De Afdeling beveelt aan een meer uitgebreide risicoanalyse op te nemen in Miljoenennota 2019.”

De reactie van het Kabinet op p. 22/22:

“Het kabinet is van mening dat een beeld van de overheidsfinanciën niet compleet is zonder aandacht voor de risico’s voor de overheidsfinanciën. Het kabinet neemt de aanbeveling van de Afdeling dan ook ter harte en onderzoekt nog wat hiervoor de meest geschikte vorm is.”

Nieuwe politiek, nieuwe akkoorden

Door Raad voor het Openbaar Bestuur. Na de gemeenteraadsverkiezingen op 21 maart 2018 staan tal van burgemeesters, raadsleden, griffiers en externe informateurs voor de belangrijke taak om afspraken te maken voor de nieuwe raadsperiode. In veel gemeenten zijn vier jaar geleden die afspraken vastgelegd in akkoorden die samen met bewoners, verenigingen en ondernemers tot stand zijn gekomen. Die alternatieve vormen voor het […]

Prille kansen: de samenwerking tussen sociale ondernemingen en gemeenten in Nederland

Dit onderzoek is uitgevoerd door PwC in nauwe samenwerking met de Vereniging van Gemeentesecretarissen en Social Enterprise NL. Samenwerking tussen lokale overheden en sociale ondernemingen ligt voor de hand omdat beide het oplossen van maatschappelijke vraagstukken centraal stellen. Maatschappelijke problemen kunnen niet meer alleen opgelost worden door overheden. Samenwerking met andere partijen van de publieke en de private sector en civil society is […]

Voor de publieke zaak

Over een aanlokkelijk perspectief voor de decentrale volksvertegenwoordiger Iedereen moet lid kunnen worden van de gemeenteraad, Provinciale Staten of het algemeen bestuur van een waterschap. Maar daar gaat zoveel tijd in zitten, dat het voor veel mensen niet is te combineren met werk, zorgtaken of de privésituatie; en dat gaat in tegen het principe van lekenbestuur. Dat moet anders, vindt […]

Nieuwe editie ISO 31000 Risicomanagement

Bron: Dick Hortensius, NEN. Op 15 februari 2018 is de nieuwe editie van ISO 31000 ‘Risk management – Guidelines’ gepubliceerd. Sinds de eerste editie in 2009 verscheen, is ISO 31000 gaandeweg hét mondiale referentiekader voor ‘goed’ risicomanagement geworden. De richtlijn is populair omdat de meest relevante facetten van risicomanagement beknopt worden beschreven. De nieuwe editie is nog duidelijker en toegankelijker voor […]

Stroomvoorziening onder digitale spanning

Bron: Raad voor de leefomgeving en infrastructuur. De Nederlandse stroomvoorziening raakt steeds meer verweven met digitale technologie. Er ontstaat een gedigitaliseerde elektriciteitsvoorziening waarin besluiten over opslag, levering en gebruik worden genomen via voorgeprogrammeerde of zelflerende technologie. Deze ontwikkeling doet zich voor in een elektriciteitssysteem dat ook op andere fronten al sterk in verandering is: doordat er steeds meer gebruik wordt […]

Adaptief Bestuur: Essays over adaptiviteit en openbaar bestuur

Bron: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. De roep om adaptief bestuur wint aan kracht. Ook buiten bestuurskundige kringen. De complexe opgaven van onze tijd doen een dringend beroep op het bestuur zich anders te organiseren en gedragen: de energietransitie, klimaatverandering, zelfrijdende auto’s en bitcoins zijn voorbeelden die genoemd worden in deze essaybundel. Ze vragen om één overheid, die de […]

Samenwerken aan nucleaire veiligheid

Bron: Onderzoeksraad voor de Veiligheid “De Onderzoeksraad heeft onderzocht hoe Nederland met België en met Duitsland samenwerkt om een kernongeval te voorkomen en de gevolgen van een eventueel ongeval te beperken. Ook is onderzocht hoe de informatievoorziening aan burgers verloopt. De Raad is zijn onderzoek gestart naar aanleiding van onrust onder de bevolking over incidenten in de Belgische kerncentrales Doel […]

Het moet en kan veiliger!

Eindrapport Commissie Van der Veer. Dit rapport is qua opzet, compactheid en taalgebruik een gedegen voorbeeld voor de wijze waarop evaluaties en analyses naar oorzaken van incidenten of fouten en verbeteringen daarop kunnen worden uitgevoerd en gerapporteerd. Het bevat in haar onderzoeksbenadering – naar het inzicht van PRIMO – vele elementen die direct bruikbaar zijn bij analyses naar andere typen […]