Financiën

Gemeentelijke tekorten lopen flink op, Tilburg teert meest in op reserves

Gert Janssen Gemeenten gaan de komende jaren miljarden interen op hun reserves. Dat blijkt uit een onderzoek naar de begrotingen van de 65 grootste gemeenten in ons land, uitgevoerd door accountantskantoor Deloitte in opdracht van Nieuwsuur. In 2019 en 2020 nemen de reserves van deze gemeenten met 2 miljard euro af, zo blijkt uit hun begrotingen. Lees meer

2e bijeenkomst Denktank ‘Financiële strategie in tijden van transitie’

PRIMO organiseerde op vrijdag 15 november 2019 – in nauwe samenwerking met BNG Bank en UDITE – de tweede bijeenkomst van haar Denktank ‘From Global to Local’ 2019. De eerste bijeenkomst op 5 april dit jaar  richtte zich op de actuele financiële situatie – schuldposities, solvabiliteit en reserves – waarin met name gemeenten zich bevinden. Verkend werd wat de behoeften van voorliggende transities waren, wat […]

Waarom zijn de gemeente-investeringen sinds 2009 sterk gedaald?

Rapport Centraal Planbureau (CPB) van medio 2018. Een herlezing bleek zinvol en een ‘herpublicatie’ door PRIMO gewenst, dit met het oog op de formulering van een financiële strategie in tijden van transitie in haar denktank van 15 november 2019 in samenwerking met BNG Bank. Het herontdekken van lange lijnen gaf ons beter inzicht waar gemeenten nu staan. Belangrijk om te […]

Zorgen over Drentse gemeentefinanciën

Alexander Leeuw Drenthe is ongerust over de financiële situatie van haar gemeenten. ‘Wij ontvangen zorgelijke signalen’, schrijft de provincie aan minister Knops (Binnenlandse Zaken, CDA). De gemeenten ‘staan voor lastige keuzes die direct merkbaar zijn bij inwoners en ondernemers.’ Hiermee beaamt de provincie een eerdere oproep van de gemeenten. Lees meer

Economen zien signalen van naderende recessie

De belangrijkste seinen voor de Nederlandse economie staan niet meer op groen, maar op oranje. Dat is de inschatting van elf Nederlandse economen. De NOS deed een rondgang voor de nieuwe economische podcast POEN. De meeste economen achten een kans op een recessie, waarbij de economie twee kwartalen (of meer) achter elkaar krimpt, steeds groter. Volgens sommigen komt die al […]

De financiële gevolgen van een veranderend klimaat

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) onderzoekt per land en per sector de gevolgen van klimaatvraagstukken op de wereldwijde financiële markten. Klimaatverandering zorgt voor financiële risico’s, zowel op korte als lange termijn, zo betoogt het instituut. “We zijn bezig met de prijsbepaling van klimaatrisico’s en in hoeverre deze wordt ingeprijsd op aandelen- en obligatiemarkten”, zegt IMF-econoom Thobias Adrian. Lees meer

Tekorten jeugd blijven zorgenkindje Venlo

Yolanda de Koster.  Venlo kruipt langzaam uit het financiële dal, maar niet alle problemen zijn opgelost. Ook dit jaar was er te weinig geld voor de jeugdhulp. Het tekort wordt aangevuld vanuit de algemene middelen, maar er is geen zicht op een structurele oplossing.  Het college noemt het ‘bijzonder’ dat het kabinet geen structurele middelen vrijmaakt voor jeugdzorg, terwijl het […]

Niet bezuinigen maar investeren in regiecompetenties

Piet van Mourik* De zorgdecentralisatie leek zo’n goed idee. Vlakbij de inwoners en de markt als model. Weet u het nog? Klantgericht, goedkoop, efficiënt en kwalitatief hoogwaardig. Nu alleen maar kommer en kwel. De kosten blijven tegen vallen. Dan maar de bibliotheek en de schouwburgsubsidie eraan. Wegen, plantsoenen en gemeentelijke gebouwen moeten ook maar wachten. Hier en daar grijpt een […]

Gezamenlijke Nederlandse gemeenten leveren in 2018 € 200 miljoen in

Bron: BMC Voorlopige gegevens over de jaarrekeningen 2018 Eind vorige maand publiceerde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) de (voorlopige) gegevens over de jaarrekeningen van de Nederlandse gemeenten over 2018. Inmiddels zijn de gegevens bekend van 365 van de 380 gemeenten, zodat een duidelijk beeld kan worden verkregen hoe de gemeentefinanciën zich over 2018 hebben ontwikkeld. Weliswaar is het […]

De kracht van financial engineering

Tilburg, 3 juli 2019.  TIAS en PRIMO onderzoeken wat de kracht van financial engineering in het publiek domein kan en moet zijn. Wat zijn ontwikkelingen die invloed hebben op verandering van financiële strategie, geldstromen, contracten en partnerschappen. Het inzicht is ontstaan dat op basis van de voorliggende opgaven in het publieke domein, de financiële inrichting van plannen, projecten en programma’s […]

De soap die de verbouwing van het Binnenhof heet

NRC Haagse Zaken, podcast. Over een jaar struikel je in de gangen van de gebouwen van de Eerste en Tweede kamer over de verhuisdozen. Want in september 2020 moet de verbouwing van het Binnenhof beginnen. Maar het staat er niet goed voor: de verhoudingen tussen architecten, het Rijksvastgoedbedrijf, Kamers en staatssecretaris zijn ronduit slecht. Het is onduidelijk hoe de machtsverhoudingen […]

Meer geld nodig voor onderhoud aan bruggen en sluizen

Algemene Rekenkamer. Door gebrek aan onderhoud aan bruggen en sluizen neemt het aantal stremmingen door storingen op het hoofdvaarwegennet toe. “De onderhoudsachterstand van sluizen en bruggen is urgenter dan het beeld dat uit de jaarverslagen van de minister van Infrastructuur en Waterstaat naar voren komt”, zegt collegelid Francine Giskes. De Algemene Rekenkamer constateert dat meer geld nodig is om de […]

Haarscheuren in financiële verhoudingen

Caspar Boendermaker & Jack Kruf | BNG Bank & PRIMO In april vond de jaarlijkse PRIMO/UDITE-bijeenkomst van de denktank ‘From Global to Local’ plaats. Een vijftiental publieke leiders hebben bij en met BNG Bank gesproken over de uitdagingen waar decentrale overheden voor staan. Aan de hand van het recent verschenen Global Risks Report 2019 van het World Economic Forum en […]

Actieve houding gewenst van publieke instellingen bij vermogensvorming

Eduard Gerritsen* | B&G Magazine, november 2000 Door een aantal ‘affaires’ bestaat er veel belangstelling voor de financiële reserves van overheidslichamen. Na de belegging van reserves gaat de aandacht steeds meer uit naar de omvang van die reserves. Publieke organisaties vragen zich af hoeveel vermogen ze nodig hebben om de continuïteit en efficiency van hun activiteiten te kunnen waarborgen. Vanuit […]

Een norm voor het weerstandsvermogen

Hulpmiddel in het risicomanagementbeleid Dick Smorenberg* | 2006 Het Besluit begroting en verantwoording (BBV) schrijft gemeenten voor een risicoprofiel op te stellen, expliciet risicomanagementbeleid te voeren en op basis van hun risicoprofiel het (financiële) weerstandsvermogen in beeld te brengen. Nu, twee jaar na de invoering ervan, blijken veel gemeenten hier nog mee worstelen.** Een algemene norm voor het weerstandsvermogen zou gemeenten […]

Wie controleert de financiën?

Peter van Noppen | B&G Magazine,  maart 2014 Gemeenten worden de komende jaren door de decentralisaties op het sociale domein verantwoordelijk voor de besteding van zo’n 16 miljard euro extra. Onlangs luidden critici daarover de noodklok; in gemeenteraden zou te weinig financiële kennis aanwezig zijn om die uitgaven goed te controleren. Gepleit werd voor extra cursussen voor raadsleden. Maar is dat wel […]

Is er genoeg financiële kracht om transities het hoofd te bieden?

Johan de Kruijf en Jack Kruf  De titel vormde één van de kernvragen in de Denktank From Global to Local van 5 april j.l.  Kijkend naar de voorliggende transities, de toename van risico’s in het publieke domein en het geleidelijk oplopen van achterstanden in beheer en onderhoud, kwam deze vraag nadrukkelijk op tafel. Dus hoe staan we financieel er eigenlijk […]

Afdekking financiële risico’s DNB: Rol minister van Financiën

Bron: Algemene Rekenkamer. De tekst in dit document is vastgesteld op 15 februari 2019. Dit document is op 19 februari 2019 aangeboden aan de Tweede Kamer.  Quote Samenvatting. “Monetair beleid ECB en afdekking financiële risico’s DNB  Door de maatregelen die de Europese Centrale Bank (ECB) de afgelopen jaren heeft getroffen om de economie in de eurolanden te stimuleren, is de […]

Geld en schuld: De publieke rol van banken

Bron WRR. Op 17 januari presenteert de WRR zijn 100e advies aan de regering Geld en schuld: De publieke rol van banken. In dit rapport pleit de WRR voor structurele aanpassingen binnen ons geldstelsel. Giraal geld is steeds belangrijker geworden in onze samenleving, de publieke betaal- en spaaropties zijn verdwenen en het bankwezen is geconcentreerder en uniformer geworden. Hierdoor is […]

Verleidelijke financiering voor verduurzaming?

Johan de Kruijf* | Risk & Compliance. Via de PRIMO-nieuwsbrief werd ik geattendeerd op een berichtje over het opstarten van een investeringsfonds voor verduurzaming door de Provincie Noord-Brabant. Dat Noord-Brabant via een revolverend fonds naar creatieve oplossingen voor financieringsvraagstukken zoekt is niet zo vreemd. De provincie is mede-initiatiefnemer van de website over alternatieve financieringsvormen en heeft door de opbrengsten uit […]

De blinde vlek van het weerstandsvermogen

door Johan de Kruijf | Column Risk & Compliance Ik schrijf dit stukje midden september in een tijdvak waarin in alle gemeenten en provincies de laatste hand wordt gelegd aan de begroting voor komend jaar. Als we de uitgelekte stukken van de rijksbegroting moeten geloven, dan zal er ook voor het lokaal bestuur wat extra geld op de plank liggen […]

De weerstandsparagraaf is aan herziening toe

Door Peter B.Boorsma en Geert Haisma* “Nederland is pionier op het gebied van publiek risicomanagement, dankzij het voorschrift voor een weerstandparagraaf in het BBV. Dit voorschrift is een stap vooruit naar een volwassen en integraal risicomanagement bij regionale en lokale overheden. Tegelijk werpt het daarvoor ook hindernissen op. Daarom is de weerstandsparagraaf aan revisie toe. Weerstandsvermogen is het vermogen om klappen […]

Waar blijven de kasstromen bij de gemeenten?

Johan de Kruijf* Een van de opvallende zaken die in het Besluit Begroting en Verantwoording 2016 (BBV2016) ontbreken is een kasstroom overzicht. Nu zult u zeggen hoezo? We hebben toch de paragraaf financiering die keurig, inclusief rentevisie, uit de doeken doet hoeveel risico een gemeente loopt met haar leningen portefeuille? En hebben we bij de wijziging van het BBV niet […]

Raad van State: “Meer integrale risicoanalyse gewenst.”

Quote uit voorjaarsrapportage Begrotingstoezicht 2018 van Raad van State, p. 4/22, zoals gepubliceerd op 13 april 2018:

“Ook gaat het Stabiliteitsprogramma niet in op het procyclische karakter van het begrotingsbeleid en besteedt het weinig aandacht aan onzekerheden en risico’s en hoe hiermee om te gaan.

Hoofdstuk 4 (De ontwikkeling van de collectieve uitgaven en lasten nader bezien, red.) bevat slechts summier een tweetal, nogal technisch vormgegeven alternatieve scenario’s, die alleen zijn uitgewerkt voor de korte termijn.

Gelet op het voorgaande acht de Afdeling een actuele, meer integrale risicoanalyse en bespreking daarvan gewenst, zoals deze bijvoorbeeld eerder te vinden was in de Miljoenennota 2015. De Afdeling beveelt aan een meer uitgebreide risicoanalyse op te nemen in Miljoenennota 2019.”

De reactie van het Kabinet op p. 22/22:

“Het kabinet is van mening dat een beeld van de overheidsfinanciën niet compleet is zonder aandacht voor de risico’s voor de overheidsfinanciën. Het kabinet neemt de aanbeveling van de Afdeling dan ook ter harte en onderzoekt nog wat hiervoor de meest geschikte vorm is.”