Het gezag van de gemeentesecretaris: Een ambachtelijke uitdaging

Tabel 1: Relevante waarden voor publieke dienstverlening volgens Kernaghan (bewerkt door Stichting Beroepseer).

Corné van der Meulen, Thijs Jansen en Niels Karsten | Stichting Beroepseer en VGS

Voorwoord
“Waarom luisteren mensen naar je als gemeentesecretaris? Het lijkt een logische vraag, maar het antwoord is niet zomaar gegeven. De tijd dat je als secretaris, met een rood potlood in de hand kon wachten tot de collegestukken bij je werden aangeboden is lang voorbij – als die ooit al echt bestaan heeft.

Natuurlijk brengt de hiërarchische positie in de organisatie gezag met zich mee. Toch blijkt ook telkens dat er meer nodig is. Dat zien we in dit onderzoek bevestigd. De discussie over gezag, waarom nemen mensen je serieus, hoe krijg je positie in complexe organisaties, wordt steeds relevanter. Nu steeds meer taken in samenwerkingsverbanden worden uitgevoerd, we regionaal beleid maken en gezamenlijk met zorgpartners en woningbouwcorporaties optrekken, sta je als secretaris niet meer bovenaan, maar midden in het speelveld. Dat maakt ons werk veel leuker, maar ook uitdagender.

Als netwerker tussen politiek, organisatie en buitenwereld heeft een secretaris overal wat te bieden: vakkennis, inzicht, uitvoeringskracht, visie, advies, leiderschap en voorbeeldgedrag. Het hoort allemaal in de gereedschapskoffer van de moderne gemeentesecretaris. De gemeentesecretaris speelt een cruciale rol in ons lokaal bestuur en het is goed om met elkaar en met anderen te spreken over hoe we die rol uitvoeren. We hopen dat dit onderzoek het gesprek daarover aanjaagt.

Onze dank gaat in het bijzonder uit naar het Ministerie van Binnenlandse Zaken dat een financiële bijdrage leverde, waardoor we dit onderzoek konden laten uitvoeren. We werken met het ministerie samen in het programma Democratie in Actie en in het bijzonder op het onderdeel ‘wendbare organisaties’. Als we discussiëren over de toekomst van onze democratie en de verhouding tussen politiek en samenleving, dan kan dat gesprek immers niet gevoerd worden als de rol van de ambtelijke organisatie daar niet in betrokken wordt. Daar vinden immers de meeste contacten tussen overheid en samenleving plaats, daar kan het verschil gemaakt worden.

Het idee voor dit onderzoek kwam van Stichting Beroepseer, die eerder al vergelijkbare publicaties voor andere beroepsgroepen maakte. De eerste besprekingen van de uitkomsten, voorafgaand aan publicatie, leverden veel herkenning op, maar ook vervolgvragen. Samen kijken we hoe we verder onderzoek kunnen vormgeven, waarbij we willen weten hoe anderen het gezag van de secretaris zien.

We zijn natuurlijk onze leden dankbaar die massaal de tijd namen om de enquête in te vullen en in drie gevallen ook nog meewerkten aan een vervolginterview. Door ieders inzichten te bundelen kunnen we samen leren en daar staat de VGS voor!”

Herke Elbers, Gemeentesecretaris Amersfoort Voorzitter

Wilma Atsma, Gemeentesecretaris Bloemendaal lid Dagelijks Bestuur

Lees publicatie