‘Sturen in een verweven dynamiek’

Deze essaybundel, opgesteld in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken, handelt over het omgaan met complexiteit en onzekerheid in beleid. Diverse perspectieven zijn toegepast op economie, innovatie, regionaal beleid, energie, voedsel en natuur.

PRIMO pleit voor een holistische benadering van vraagstukken in het publieke domein, van waarden en hun risico’s (lees: afwijkingen). Deze essaybundel is vanuit dit perspectief inspirerend veelzijdig en geeft de lezer een gedegen inkijk in de enorme dynamiek van trends, ontwikkelingen en sturingsvraagstukken.

Het levert daarmee ook goed zicht op vakgebied van publiek risicomanagement. Dit relatief nieuwe vakgebied beoogt de publieke waarden en doelen zo goed mogelijk te bereiken door onzekerheden echt toe te laten in het proces van besluitvorming (harde noodzaak, gebeurt vaak niet) om daarmee de uiteindelijke afwijkingen, de publieke risico’s  (zoals het niet bereiken van doelen, verlies, vervuiling, verval, budgetoverschrijding, verlies van waarden, armoede, ontwrichting, uitbuiting) te verminderen. De vereniging onderstreept daarbij dat de overheid in haar ogen niet bestaat, omdat zij als zodanig niet als één geheel opereert en segmentatie c.q. fragmentatie van beleid aan de orde van de dag is. Tevens wordt de overheid gekenmerkt door een omvangrijke zoektocht naar werkende verbindingen tussen politiek, bestuur, management, bedrijfsleven en burgers. Deze essaybundel ligt wat dat betreft een tipje van de sluier op. Het Ministerie:

“De ontwikkelingen in de wereld volgen elkaar snel op en beïnvloeden elkaar in toenemende mate. Deze trend is zichtbaar op diverse gebieden zoals (data)technologie, economie, sociaal, geopolitiek, klimaat en biodiversiteit. Naast deze groeiende interdependenties tussen beleidsdomeinen nemen ook aantal betrokken (maatschappelijke) actoren en de diversiteit aan belangen toe. In toenemende mate zijn deze ook (mede)bepalend voor de richting en de dynamiek van maatschappelijke ontwikkelingen. Complexiteit is een sleutelbegrip in deze ontwikkelingen. Voor de overheid is de uitdaging hier mee om te gaan. Inzicht in complexiteit en omgaan met onzekerheid kan een betere oriëntatie en concreter handelingsperspectief voor beleidsmakers bieden.

Daarom heeft het ministerie van EZ verschillende wetenschappers uit diverse disciplines gevraagd hun perspectief op complexiteit uit te werken en te vertalen naar een beleidsaanpak op een maatschappelijk vraagstuk. Deze inzichten zijn vertaald in een essaybundel, waarin deze perspectieven op het omgaan met complexiteit en onzekerheid in beleid zijn samengebracht. De verschillende benaderingen zijn in dialoog tussen auteurs en practioners verder uitgediept en hebben tot een aantal oriëntaties en ontwerpprincipes geleid die als houvast kunnen dienen voor beleidsmakers bij het ontwikkelen van een adaptieve beleidsaanpak. De bundel vormt daarmee een verdere stap en inspiratiebron in de verkenningstocht die we als overheid ondernemen om ons handelingsperspectief te vernieuwen.”

Essaybundel Sturen in een verweven dynamiek